Finansal Belge ve Rapor Tercümesi: Kurumsal ve Yatırım Odaklı Çeviriler

Finansal ve rapor tercümesi alanı, şirketlerin mali tablolarını, denetim çıktılarını ve ticari faaliyet belgelerini içerir. Bilanço, gelir tablosu, mizan, nakit akış tablosu, bağımsız denetim raporu (audit), KGK denetim raporu, faaliyet raporu ve due diligence raporları bu kategorinin temelini oluşturur. Ayrıca banka hesap dökümü, kredi notu raporu, vergi levhası, fatura, proforma fatura, gümrük beyannamesi ve ihale teklif belgeleri de bu başlık altında işlenir. Finansal metinler, kesin rakamlar ve uluslararası muhasebe standartlarına dayalı spesifik terminolojiler barındırır.

Buna karşılık, şirket kuruluş sözleşmeleri, hissedarlık anlaşmaları veya vekaletnameler doğrudan hukuki tercüme kategorisine girer. Bir due diligence raporunun içindeki hukuki analiz kısımları ile mali analiz kısımları farklı uzmanlık gerektirir. Biz, 2022'den beri GMK Bulvarı No:32/4 adresindeki merkezimizde bu ayrımı yaparak, belgeleri doğru terminolojiyle işliyoruz.

Mali tabloların ve raporların çevirisi, genellikle şirketlerin yurt dışına açılma veya yabancı yatırımcı çekme süreçlerinde karşımıza çıkar. Yurt dışı yatırımcıya yapılacak şirket tanıtım sunumlarında, faaliyet raporları ve bilançoların İngilizceye veya hedef ülkenin diline çevrilmesi istenir. Birleşme ve satın alma (M&A) süreçlerinde hazırlanan due diligence raporları, tarafların şirketin mali durumunu net görmesi için çevrilir.

Benzer şekilde, uluslararası bankalardan kredi başvurusu yaparken veya yurt dışında şirket hesabı açarken banka hesap dökümleri, vergi levhası ve kredi notu raporları talep edilir. İhracat ve ithalat operasyonlarında fatura, proforma fatura ve gümrük beyannameleri günlük olarak çevrilen belgeler arasındadır. KGK uyumlu denetim raporlarının veya IFRS uyumlu mali tabloların uluslararası kurumlara ibrazı sırasında sayısal verilerin ve formatın korunması, onay işlemleri açısından kritik bir aşamadır.

Finansal belgelerde çeviri süreci, metnin sayfa sayısı, tablo yoğunluğu ve dil çiftinin belirlenmesiyle başlar. Belgeyi e-posta veya elden teslim ettiğinizde, öncelikle PDF veya taranmış formatın düzenlenebilir bir formata (Word veya Excel) aktarımı yapılır. Bilanço ve gelir tabloları gibi bol rakamlı ve sütunlu belgelerde format koruma işlemi oldukça zaman alır. Dosyalarınız her aşamada KVKK kurallarına uygun olarak işlenir ve saklanır.

Metin çeviri aşamasına geçtiğinde, IFRS (Uluslararası Finansal Raporlama Standartları) terminolojisine hakim bir çevirmen metni ele alır. Çeviri bittikten sonra rakamların, tarihlerin ve para birimlerinin doğruluğu kontrol edilir. Finansal raporlarda bir sıfırın veya virgülün yanlış yerde olması büyük sorunlara yol açar. Bu nedenle redaksiyon aşamasında orijinal belge ile çeviri belge yan yana konularak satır satır okunur. Son aşamada ise yeminli tercüman kaşesi veya kurumun istediği onay adımları tamamlanarak belge fiziki veya dijital ortamda teslim edilir.

Finansal belgelerin resmi kurumlara, bankalara veya yabancı devlet dairelerine sunulması gerektiğinde onay adımları farklılaşır. Gümrük beyannamesi, vergi levhası veya banka hesap dökümü gibi belgeler resmi işlem görecekse, genellikle noter onaylı tercüme şartı aranır. Belge yurt dışında kullanılacaksa, noter onayının ardından kaymakamlık veya valilikten apostil şerhi alınması gerekir.

Öte yandan, sadece bilgi amaçlı hazırlanan bir due diligence raporu, şirket içi bir faaliyet raporu veya yurt dışındaki bir yatırımcıya gönderilecek ön bilgilendirme sunumu için genellikle yeminli tercüme kaşesi yeterli olur. Bazen hiçbir onaya gerek kalmadan, sadece şirketin antetli kağıdına basılmış standart bir çeviri de kabul görür. Onay maliyetleri hesaplanırken Adalet Bakanlığı tavsiye tarifesi baz alınarak noterliklerde sayfa başı veya kelime hacmine göre ücretlendirme çıkarılır.

Finansal ve rapor tercümesi fiyatlandırması, belgenin karakter hacmine, dil çiftine ve onay türüne göre hesaplanır. 1-2 sayfalık bir vergi levhası veya fatura çevirisi genellikle aynı gün içinde tamamlanır. Ancak 50 sayfalık bir bağımsız denetim raporu veya karmaşık tablolar içeren bir due diligence metni, terminoloji araştırması ve format düzenlemesi gerektirdiği için 3-5 iş günü sürebilir.

İngilizce, Almanca, Fransızca gibi yaygın dillerde operasyon daha hızlı ilerlerken, Japonca veya Çince gibi dillerde takvim biraz daha uzar. Acil durumlarda, metin birden fazla çevirmene bölünerek süreç hızlandırılır; ancak bu durumda terminoloji bütünlüğünü sağlamak için ekstra bir redaksiyon süresi eklenir. Bugüne kadar 60'tan fazla dilde yaklaşık 120.000 belge çevirisi işleyen ofisimizde, belgenizi inceledikten sonra net bir teslim tarihi ve maliyet dökümü iletiyoruz.

Finansal çevirilerde en sık karşılaşılan zorluk, sayısal verilerin ve karmaşık tabloların formatını bozmadan hedef dile aktarmaktır. PDF formatında gelen ve üzerinde oynama yapılamayan mizan veya bilanço tabloları, sıfırdan Excel'de veya Word'de çizilmek zorundadır. Bu işlem, çevirinin kendisi kadar vakit alan bir operasyondur.

Bir diğer konu ise yerel muhasebe terimlerinin uluslararası karşılıklarının bulunmasıdır. Türkiye'deki Tek Düzen Hesap Planı ile IFRS standartları her zaman birebir örtüşmez. Bu noktada kavramların tam karşılığını bulmak veya açıklayıcı notlar eklemek gerekir. Ayrıca, taranmış faturalarda veya eski tarihli banka dekontlarında silik çıkan rakamlar ve mühürler, okuma zorluğu yaratır. Böyle durumlarda okunmayan kısımlar çeviriye "okunamadı" ibaresiyle eklenir.