01. Voice-over çevirisi operasyonel olarak neyi kapsar?
Voice-over çevirisi, yazılı tercümenin bir adım ötesidir. İşin merkezinde konuşmacının sesi yerine yeni dilde bir anlatıcı sesi vardır; orijinal ses tamamen kapatılabilir ya da arka planda yumuşak bırakılır. Dublajdan farklı olarak ağız hareketine birebir yapışmaz; altyazıdan farklı olarak izleyici metin okumaz, ses üzerinden takip eder.
Ulus Tercüme tarafında akış şu parçalardan oluşur: kaynak dosyanın alınması, konuşmaların time-stamped transcript olarak yazıya dökülmesi, çevirinin sahnenin süresine sığacak şekilde uyarlanması (genellikle %10-15 kısaltma gerekir), seslendirme sanatçısının dosya türü ve tona göre seçilmesi, stüdyo kaydı ve son olarak ses ile görüntünün senkron teslim edilmesi.
Kaynak olarak MP4, MOV, MP3, WAV ya da bulut linki kabul edilir. Teslim; ham WAV, mastered MP3 veya doğrudan yeni ses parçası eklenmiş video şeklinde verilebilir.
02. Hangi içerik türlerinde voice-over tercih edilir?
Voice-over, izleyicinin ekrandaki konuşmacının ağzına değil anlatılan bilgiye odaklanmasını isteyen içeriklerde tercih edilir. Pratikte en sık şu üretimlerde çalışıyoruz:
- Kurumsal eğitim videoları: İş güvenliği, ürün eğitimi, oryantasyon. Genellikle düz anlatım sesi yeterli; lip-sync gerekmez.
- E-öğrenme modülleri: Articulate, Rise, Captivate çıktılarında SCORM uyumlu MP3 dosyaları teslim edilir.
- Tanıtım ve şirket filmleri: Daha sıcak, marka tonuna yakın seslendirme; genellikle müzik altında.
- YouTube içerikleri: Yabancı dildeki bir videonun Türkçe seslendirilmesi veya tersi; alternatif olarak ikinci ses kanalı.
- Belgesel ve röportaj: Konuşmacının orijinal sesi 2-3 saniye duyulur, ardından çevirili anlatıcı sesi devreye girer.
- Telefon santrali ve IVR kayıtları: Kısa, net, profesyonel ton.
Dizi ve sinema filmi için dublaj ayrı bir disiplin; ağız senkronu ve oyunculuk yönetimi gerektirir. Bu tip işlerde yönlendirme yaparız ama prodüksiyonu dublaj stüdyosuyla birlikte planlarız.
03. Hangi formatlarda teslim ediyoruz?
Çıktı formatı, kullanılacağı platforma göre belirlenir; baştan belirlemek revizyon yükünü düşürür.
Ses dosyaları: WAV 48 kHz / 24 bit (broadcast standardı), MP3 320 kbps (web ve e-öğrenme), AIFF (Apple ekosistemi). E-öğrenme platformları için modül modül ayrı dosya veya tek dosya + cue sheet verilebilir.
Video çıktısı: MP4 H.264 (web), MOV ProRes (post-prodüksiyon devam edecekse), yalnızca ses kanalı değiştirilmiş orijinal video. İsterseniz orijinal sesi düşük seviyede koruyup üstüne voice-over bindiririz (klasik belgesel kullanımı).
Altyazı + voice-over kombinasyonu: Bazı projeler hem seslendirme hem de erişilebilirlik için altyazı ister. Bu durumda voice-over script'inden SRT veya VTT türetilir; 42 karakter/satır ve maksimum 2 satır kuralına uyulur.
Büyük dosya transferi: 500 MB üzeri kaynak dosyalar için WeTransfer, Google Drive veya bizim sağladığımız geçici upload linki kullanılır. WhatsApp yalnızca kısa örnek paylaşımı içindir.
04. Ücret neye göre belirlenir?
Voice-over çevirisinde kelime sayısı tek başına anlamlı değil; işin asıl maliyeti dakika, dil ve sanatçı seçimi üzerinden çıkar. Teklif çıkarırken şu kalemleri ayrı ayrı netleştiririz:
- Deşifre süresi: Kaynak script varsa bu adım atlanır; yoksa konuşma yoğunluğuna göre dakika başına ücret hesaplanır.
- Çeviri: Süreye uyarlanmış script çevirisi; çok konuşmacılı veya terminoloji yoğun içeriklerde fark eder.
- Seslendirme sanatçısı: Acentalı/acentasız, kurumsal/animasyon, kadın/erkek, deneyim seviyesi fiyatı belirler. Aynı sanatçıyla seri iş yapıyorsanız tutarlılık avantajı için sabit kalmasını öneririz.
- Stüdyo ve mastering: Profesyonel kayıt + post-prodüksiyon dahil mi, yoksa yalnızca ham ses mi istiyorsunuz?
- Acil teslim: Standart süreye göre %30-50 ek olabilir; bunu peşinen söyleriz, süreç sonunda sürpriz çıkmaz.
Resmi onay (noter, apostil) bu hizmette yer almaz; voice-over teknik bir prodüksiyondur. Kesin fiyat ve süre, kaynak dosya incelendikten sonra paylaşılır.
05. Kalite kontrolü: ne dinliyoruz, neyi düzeltiyoruz?
Teslim öncesi her dosya iki katmanlı kontrolden geçer. İlk katman teknik: seviye eşitliği, sessizlik aralıkları, nefes sesleri, plosive (p/b patlamaları), arka plan gürültüsü. İkinci katman dilsel: terminoloji tutarlılığı, marka adlarının doğru telaffuzu, sayı ve tarih okuyuşları, vurgu hataları.
Kurumsal işlerde terminoloji listesi (glossary) önemli bir araçtır. Ürün adı, departman isimleri, kısaltmalar önceden onaylanır; sanatçıya kayıt öncesi telaffuz notu olarak iletilir. Bu, sonradan tek bir kelime için stüdyoya geri dönme maliyetini engeller.
Native review opsiyoneldir: çevirinin hedef dilde doğal aktığını, kültürel olarak yerinde durduğunu kontrol eden ikinci bir okuyucu. Reklam, marka filmi ve kullanıcı arayüzü anlatımlarında öneririz; iç eğitim videolarında genelde gerek kalmaz.
İlk versiyon paylaşıldıktan sonra bir tur küçük revizyon ücretsizdir. Script değişikliği veya yeniden kayıt gerektiren talepler ayrı değerlendirilir.