01. Ardıl ile simultanenin pratikte ayrıldığı yer
Ardıl tercümede konuşmacı 1-3 cümle konuşur, durur, tercüman çeviriyi yapar; konuşmacı devam eder. Bu yöntem küçük toplantı, ikili görüşme, noter randevusu, ifade alma, fabrika ziyareti, eğitim oturumu ve basın açıklaması gibi katılımcı sayısının düşük olduğu ortamlar için uygundur.
Simultane tercüme ise konuşmayla eş zamanlıdır; tercüman ses yalıtımlı kabinde mikrofonla konuşur, dinleyiciler kulaklıktan takip eder. Konferans, panel, lansman gibi 20+ kişilik salonlarda tercih edilir. Refakat tercümesi ise tercümanın gün boyu yanınızda gezdiği, kurum ziyareti veya saha görüşmesinde kullanılan üçüncü bir biçimdir.
Pratik etkisi şu: aynı 4 saatlik toplantı, ardıl yapılırsa toplam süresi yaklaşık iki katına çıkar çünkü her cümle iki kez söylenir. Bu yüzden 20+ kişilik organizasyonlarda ardıl genellikle önerilmez.
02. Hangi durumlarda ardıl tercüme isteniyor
En sık gelen senaryolar şunlar: yabancı ortakla yapılan B2B müzakereler, distribütörlük görüşmeleri, kurum içi eğitim oturumları, fabrika ve üretim hattı ziyaretleri, noter huzurunda vekaletname veya satış işlemleri, mahkemede ifade alma, hastane randevusu, evlilik işlemi ve fuar standında ürün tanıtımı.
Katılımcı sayısı tipik olarak 2-15 kişidir. Konuşmanın doğal akışı kesilebiliyorsa ve dinleyiciler için bekleme süresi sorun değilse ardıl yöntem doğru tercihtir. Hukuki ve resmi işlemlerde tercüman çoğu zaman yeminli olmalıdır; özellikle noter ve mahkeme oturumlarında bu zorunludur.
Fuar standında ise tercüman yarım gün veya tam gün boyunca standta kalır; gelen ziyaretçilerle ürün, fiyat ve teklif konuşmasını sırayla aktarır. Bu da ardıl tercümenin uzun saatlere yayılan bir varyantıdır.
03. Tercümanı kim, hangi kritere göre atıyor
Atama üç bileşenle yapılıyor: dil çifti, konu uzmanlığı ve tarihte müsaitlik. İngilizce, Almanca, Fransızca, Arapça ve Rusça için kendi tercüman ağımız var; bu dillerde aynı tercümanla birden fazla iş yürütmek mümkün oluyor. Daha az talep gören diller (Korece, Çince, Farsça, Lehçe gibi) için Ankara ve İstanbul'daki güvendiğimiz tercümanlarla çalışıyoruz.
Konu uzmanlığı önemlidir. Hukuki bir görüşme için hukuki terminolojiye hâkim, medikal bir görüşme için klinik dile aşina tercüman atanır. Teknik fabrika ziyaretinde mühendislik terminolojisi bilgisi tercih edilir.
Müsaitlik son belirleyici faktördür. Tarih kesinleştikten sonra bizdeki tercüman takvimini açar, uygun iki-üç ismi size sunarız. Hassas konularda gizlilik sözleşmesi imzalanır; bunu sözleşme öncesi iletmenizi öneririz.
04. Ardıl tercümede ekipman ihtiyacı ne kadar
Ardıl tercümenin teknik kurulum maliyeti, simultane ile kıyaslandığında oldukça düşüktür. Küçük bir toplantı odasında çoğu zaman ekstra ekipman gerekmez; tercüman katılımcıların yanında oturur, sırayla çevirir.
Katılımcı sayısı 15-30 arasındaysa el mikrofonu önerilir, böylece tercümanın sesi salonun arkasına ulaşır. 30+ katılımcılı bir konferansta ardıl yerine simultane düşünülmelidir; ardıl yapılırsa kürsüde sabit mikrofon ve tercüman için ikinci bir mikrofon gerekir.
Online toplantılarda (Zoom, Teams, Google Meet) ekipman çoğunlukla katılımcı tarafındadır. Tercüman kendi internet ve kulaklık altyapısıyla bağlanır; toplantıdan en az 15 dakika önce bağlantı testi yapmasını öneriyoruz. Platform bağlantısı, oturum açma bilgileri ve varsa sunum dosyalarını önceden paylaşmanız çeviri kalitesini doğrudan etkiler.
05. Saatlik, yarım gün, tam gün ücretlendirme
Sözlü tercümede fiyat kelime sayısına göre değil, ayrılan zaman dilimine göre belirlenir. Üç standart birim var: saatlik (genellikle minimum 2 saat), yarım gün (4 saate kadar) ve tam gün (8 saate kadar). 8 saati aşan etkinliklerde mesai dışı saatler ayrı kalemde fiyatlanır.
Dil çifti, konu uzmanlığı, hazırlık süresi ve mesafe ücreti etkiler. Nadir dillerde ve teknik konularda saatlik birim yükselir. Ankara dışına çıkılan görevlerde ulaşım ve gerekiyorsa konaklama ayrı kalem olarak teklife eklenir; bu masraflar genellikle müşteri tarafından karşılanır veya peşin yatırılır.
Teklif aşamasında hangi kalemlerin dahil, hangilerinin ayrı olduğunu yazılı paylaşıyoruz. Sürpriz fatura çıkmaması için ekipman, ulaşım, konaklama ve mola düzenini en başta netleştirmeyi öneriyoruz. Son dakika iptallerde sözleşmede belirtilen iptal oranı uygulanır.
06. Şehir dışı ve online görevlerin farkı
Ankara içi görevlerde tercüman kendi ulaşımını sağlar; bu ücrete dahildir. Şehir dışı bir göreve gidiliyorsa (İstanbul, İzmir, Konya gibi) ulaşım, konaklama ve gerekiyorsa günlük yemek harcaması ayrı kalem olur. Tek günlük bir görev için bile çoğu zaman bir gece konaklama gerekir; uçuş veya yol süresi tercümanın çalışma süresine sayılmaz ama planlama bu süreyi hesaba katar.
Online görevler operasyonel olarak daha esnektir. Tercüman kendi ofisinden veya stüdyosundan bağlanır; ulaşım kalemi yoktur. Buna karşılık platform testi, bağlantı kalitesi ve katılımcı listesi önceden paylaşılmalıdır.
Uluslararası online toplantılarda saat dilimi farkı planlamayı etkiler. Etkinlik Türkiye saatiyle netleştirilir ve katılımcılara ona göre duyurulur. Mahkeme ve noter işlemlerinin sonucu ilgili kurumun kararıdır; tercümanın görevi doğru aktarımdır, karar yetkisi bizim değildir.