Lise Diploması Tercümesi: Yurt Dışı Başvurusu İçin Belgenizin Yolu

Lise diploması, Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı bir orta öğretim kurumunun düzenlediği, sahibinin liseyi başarıyla bitirdiğini gösteren resmi bir belgedir. Üzerinde ad-soyad, doğum tarihi, okul adı, alan/dal bilgisi, mezuniyet tarihi ve diploma numarası bulunur. 2014 sonrasında düzenlenen diplomalarda genelde tek tip format ve özel güvenlik unsurları vardır; daha eski diplomalar farklı kalıplarda olabilir.

Diploma kendi başına süresiz geçerlidir; yani 2002'de aldığınız diploma bugün de aynı şekilde kullanılabilir. Ama yurt dışındaki bir üniversite ya da kurum bu belgeyi tanıyabilmek için kendi dilinde yeminli bir tercümeye ve çoğu zaman apostil tasdiğine ihtiyaç duyar. Tercümede notların yer aldığı ek belge (transkript) ayrıca istenebilir; ikisini birlikte hazırlamak başvurunuzun beklemede kalma ihtimalini azaltır.

Pratikte gelen taleplerin büyük çoğunluğu birkaç başlık altında toplanıyor:

• Almanya, Hollanda, Avusturya'da lisans başvurusu: Üniversite Almanca veya İngilizce yeminli tercüme ister, çoğu durumda apostil de eklenir.
• İngiltere, İrlanda, ABD ve Kanada üniversiteleri: İngilizce yeminli tercüme yeterli olur; bazı okullar apostil ister, bazıları doğrudan kabul eder.
• YÖK denklik başvurusu: Yurt dışında okuyacak öğrenciler değil, yurt dışında okumuş olanlar için. Türkçeye yeminli tercüme ve noter onayı istenir.
• Vize dosyaları: Öğrenci vizesi, aile birleşimi veya çalışma vizesinde diploma destekleyici belge olarak sunulur.
• Erasmus, Avrupa Dayanışma Programı ve burs başvuruları: Genelde İngilizce tercüme yeterlidir; apostil her zaman istenmez.
• Yurt dışında iş başvurusu: Özellikle Körfez ülkeleri için Arapça tercüme + apostil + elçilik onayı zinciri gündeme gelebilir.

Hangi grupta olduğunuzu söylediğinizde hangi adımları atlayıp hangilerini ekleyeceğimizi netleştiririz.

Diploma resmi bir belge olduğu için neredeyse tüm yurt dışı kullanımlarda yeminli tercüme istenir. Yeminli tercüme, ilgili dilde Ankara noterinde yemin etmiş tercümanın imzaladığı, kaşelediği ve sorumluluğunu üstlendiği çeviridir.

Noter onayı bunun bir adım sonrasıdır: tercümanın imzasını noter tasdik eder. Bazı ülkeler ve kurumlar yeminli tercümeyi yeterli görür, bazıları mutlaka noter onayı bekler. Almanya'daki üniversiteler genelde noter onaylı tercüme ister; bazı İngilizce konuşan ülkelerdeki okullar yeminli tercümeyi kabul eder ama apostili tercüme üzerinden alır.

Kafa karıştırıcı kısım şu: bazı kurumlar "notarized translation" derken aslında "noter onaylı tercüme"yi kastediyor; bazıları ise yalnızca yeminli tercümeyi anlıyor. Hedef kurumun istek listesini bize ilettiğinizde hangi adımın gerçekten gerektiğini ayırt eder, gereksiz adım atlatmaktan kaçınırız.

Lise diplomasının üzerine eklenecek apostil, Lahey Sözleşmesi'ne taraf ülkelerde belgenin tanınmasını sağlar. Almanya, İtalya, İspanya, Hollanda, Polonya, ABD, Birleşik Krallık, Kanada gibi ülkeler için apostil yolu işler. Diploma için apostili il millî eğitim müdürlüğü verir; bu adımı Ankara'da takip etmek yurt dışı şehirlere göre çok daha hızlı sonuçlanır.

Lahey'e taraf olmayan ülkelerde (Mısır, Suudi Arabistan, BAE, İran, Çin gibi) zincir daha uzar: tercüme, noter onayı, kaymakamlık veya valilik tasdiği, Dışişleri Bakanlığı onayı ve son olarak ilgili ülkenin Ankara'daki konsolosluk/elçilik tasdiği. Bu adımlar arasındaki sırayı karıştırmak, belgenin başa dönmesine yol açar; bu yüzden başvuru ülkesini söylediğinizde zinciri baştan haritalandırırız.

Resmi onay kararları ilgili kurumlara aittir; biz tercümeyi hazırlar, evrak akışını ve randevuları takip ederiz.

Lise diploması tercümelerinde en yoğun talep şu dillerde:

• İngilizce: Üniversite başvuruları, Erasmus dönüş dosyaları, uluslararası burs programları için baskın dil.
• Almanca: Almanya, Avusturya ve İsviçre'deki üniversite başvuruları; aile birleşimi vizeleri.
• Fransızca: Fransa, Belçika, Lüksemburg ve Quebec başvuruları; bazı Afrika ülkeleri.
• Arapça: Körfez ülkelerinde iş ve eğitim başvuruları; bu dilde apostil + elçilik zinciri sık devreye girer.
• İtalyanca, İspanyolca, Hollandaca, Rusça: Belirli ülkelere lisans veya yüksek lisans başvurularında ihtiyaç duyulur.

Bazı durumlarda iki dilli tercüme istenir; örneğin Belçika için hem Fransızca hem Hollandaca, Kanada için hem İngilizce hem Fransızca. Diplomayı görüp hedef ülkeyi öğrendiğimizde tek tercümeyle yetinilebilir mi yoksa ikinci dil de gerekecek mi söyleriz.

Tercüme aşaması için diplomanın aslı şart değildir; net bir tarama veya yüksek çözünürlüklü fotoğraf yeterlidir. Mührün, imzanın ve diploma numarasının okunabilir olması önemlidir. Tercümeyi tarama üzerinden hazırlayabiliriz.

Noter onayı ve apostil aşaması farklıdır. Noter, fotokopiyi de tasdik eder ama bazı kurumlar "aslına uygun" şerhi olan noter onaylı kopya ister; il millî eğitim müdürlüğü apostil için diplomanın aslını veya "aslı gibidir" yapılmış suretini bekler. Diplomanız yurt dışındaysa veya kaybolmuşsa mezun olduğunuz okuldan veya il millî eğitim müdürlüğünden yeni bir nüsha almanız gerekir.

Ücreti üç şey belirler: dil çifti (İngilizce ile Japoncanın fiyatı aynı değildir), tercüme + noter + apostil zincirinden hangi adımların gerektiği ve teslim aciliyeti. Diplomanın görseli elimize ulaştığında bu üç başlığı tek bir tutarda yazılı paylaşırız.

Tercüme ve onay aşamaları tamamlandığında belgeyi üç yolla iletebiliyoruz. Ankara içindeyseniz ofise gelip elden teslim alabilir ya da motorlu kurye ile gönderebiliriz; Çankaya, Kızılay, Bahçelievler, Çukurambar ve Ulus çevresine genelde aynı gün içinde ulaştırıyoruz. Şehir dışındaysanız anlaşmalı kargo ile gönderiyoruz; takip numarasını paylaşıyoruz.

Başvuruyu doğrudan yurt dışındaki bir kuruma kendiniz göndermek istiyorsanız tercüme + onay paketini matbu bir zarfla, mührü kırılmadan kapatılmış şekilde teslim alıyorsunuz. Bazı üniversiteler zarfın okul/noter tarafından mühürlü gelmesini şart koşar; bu detayı başvuru kılavuzunuzda görürseniz bize iletin, paketlemeyi ona göre yapalım.