01. Letonca'da nasıl bir kadroyla çalışıyoruz
Letonca, Ulus Tercüme'nin sürekli iş gören dilleri arasında değil. İngilizce veya Almanca gibi haftalık akışı olan bir dil değil; ayda birkaç belge düzeyinde, çoğunlukla resmi evrak ve eğitim dosyalarıyla geliyor.
Bu nedenle Letonca tarafında kadromuzdaki ve dış ekibimizdeki tercümanlarla birlikte çalışıyoruz. Ankara'da Letonca yemini bulunan tercüman sayısı sınırlı; biz de uzun süredir aynı isimlerle, belge türüne göre dağıtım yaparak ilerliyoruz. Hukuki ve resmi belgelerde ayrı, akademik dosyalarda ayrı isimler devreye giriyor.
Belge bize ulaştığında önce yönü (Türkçe → Letonca mı, Letonca → Türkçe mi) ve belgenin teknik ağırlığını değerlendiriyoruz. Tercüman müsaitliği netleşince teslim tarihini paylaşıyoruz. Bu yüzden Letonca işlerde "bugün getirdim, akşam alırım" kurgusu çoğu zaman gerçekçi olmuyor; bir iki günlük bir pencere konuşmak daha doğru. Operasyonu Çankaya Korkutreis'teki ofisimizden yürütüyoruz.
02. Letonca yönünde en sık hangi belgeleri çeviriyoruz
Letonca taleplerinin büyük kısmı iki yönden geliyor: Letonya'ya eğitim veya çalışma için gidecek olanlar, bir de Letonya'dan Türkiye'ye dönen ya da burada işlem yaptıracak kişiler.
Türkçeden Letoncaya en sık çevirdiğimiz belgeler şunlar:
- Diploma ve transkript (lisans, yüksek lisans, lise)
- Doğum, evlilik ve nüfus kayıt örnekleri
- Sabıka kaydı (özellikle çalışma izni başvurularında)
- Vekaletname ve muvafakatname
- Ticari sicil gazetesi ve faaliyet belgesi
Bu belgelerin tamamı genelde benzer dosyalarda birlikte isteniyor. Letoncadan Türkçeye gelen tarafta ise Letonya'da düzenlenmiş diploma denklik dosyaları, evlilik belgeleri ve şirket belgeleri ön planda. Bu belgeler genellikle Letonya tarafında apostille edilmiş şekilde geliyor; biz çeviriyi yapıyor, ardından Türkiye'deki noter onayını takip ediyoruz. Belge elinizde değilse henüz, bizimle önceden konuşmanız süreyi rahatlatır.
03. Letonya'ya gidecek belgede onay işlemleri
Letonya, 1961 Lahey Apostil Sözleşmesi'ne taraf bir ülke. Yani Türkiye'de düzenlenmiş bir belgenin Letonya'da kullanılması için elçilik tasdiki gerekmiyor; apostil yeterli oluyor. Bu, sürecin önemli bir kolaylığı.
Tipik akış şöyle ilerliyor: Önce belgenin aslı veya noter onaylı sureti hazırlanıyor. Sonra yeminli tercüme yapılıyor ve noterde tasdik ediliyor. Son adımda noter onayı için ilgili kaymakamlık veya valilikten apostil alınıyor. Diploma gibi MEB veya YÖK üzerinden düzenlenen belgelerde önce ilgili kurumun onayı, sonra apostil sırası gelebiliyor.
Letonya'dan gelen ve Türkiye'de kullanılacak belgelerde ise işin yönü tersine dönüyor: belge Letonya'da apostille edilmiş olarak geliyor, biz Türkiye tarafında yeminli tercüme ve noter onayını yapıyoruz. Hedef kurumun kabul kriterleri farklılaşabildiği için, belgeyi nereye vereceğinizi en başta söylemeniz iyi olur. Zinciri Çankaya'daki ofisten planlar ve adımları sırayla takip ederiz.
04. Hangi alanlarda Letonca işi alıyoruz
Letonca'da tüm uzmanlık alanlarında aynı kapasiteyle çalışmıyoruz. Gerçeği söylemek gerekirse en rahat yürüttüğümüz alanlar şunlar:
Resmi ve hukuki belgeler: Nüfus kayıtları, sabıka kayıtları, vekaletnameler, mahkeme kararlarının kısa formları. Bu belgelerde kalıplar belirli olduğu için kadromuz hızlı ilerliyor.
Akademik belgeler: Diploma, transkript ve ders içerikleri. Letonya üniversitelerine başvuru yapacaklardan gelen iş hacmi son birkaç yılda arttı.
Ticari belgeler: Şirket kuruluş evrakları, faaliyet belgeleri, basit ticari yazışmalar. Letonya'da ofis kuran ya da oradan Türkiye'ye temsilcilik açan firmalardan zaman zaman talep geliyor.
Geçen yıl Riga'daki bir üniversiteye yüksek lisans başvurusu hazırlayan bir başvurucunun lisans diploması, transkripti ve doğum belgesi geldi. Belgelerin yeminli tercüme + noter + apostil zincirini biz Çankaya'daki ofisten planladık; başvurucu sadece ıslak imzalı asılları getirdi. İki ayrı tercümana belgeleri konusuna göre paylaştırdığımız için işi üç iş günü içinde teslim ettik.
Medikal raporlar, patent metinleri veya teknik mühendislik dokümanları gibi yoğun terminoloji isteyen Letonca işlerde önce belgeyi görüp uygun tercüman bulunabilirliğini kontrol ediyoruz. Yapamayacağımız bir konu varsa baştan söylüyoruz; vakit kaybı kimsenin işine gelmiyor.
05. Tercüman atamasını neye göre yapıyoruz
Letonca'da kadro dar olunca atama daha dikkatli yapılması gereken bir adım haline geliyor. Belge bize ulaştığında üç şeye birden bakıyoruz: belgenin konusu, yönü ve teslim tarihi.
Konu önemli, çünkü bir nüfus kayıt örneğini hızlı çıkaracak bir tercüman, illa ki bir tıp diplomasındaki ders içeriklerini aynı hızda çevirmiyor. Yön de önemli; bazı tercümanlar Türkçeden Letoncaya yazımda daha rahat, bazıları tersinde. Bu, doğal bir uzmanlaşma.
Teslim tarihi sıkışıksa, belgenin türüne göre alternatif bir isimle hızlanıp hızlanamayacağımıza bakıyoruz. Bazen "bu hafta sonu hazır olur" diyebiliyoruz, bazen "salıya kadar uzayacak" diyoruz. İkinci durum belge sahibi için sürpriz olmasın diye baştan netleştirmeyi tercih ediyoruz. WhatsApp üzerinden belgenin bir fotoğrafını gönderdiğinizde, mesai içinde 30 dakika içinde dönmeye çalışıyoruz. Belge dosyalarınız iş bitiminden sonra arşivden silinir; KVKK kapsamında saklanan tek veri fatura ve sözleşme izleridir.
06. Süre ve ücret nasıl çıkıyor
Süre ve ücret iki değişkene bağlı: belgenin niteliği ve tercüman müsaitliği. Letonca, az sayıda yeminli tercümanın bulunduğu bir dil olduğu için ikinci faktör İngilizce veya Almanca'daki gibi esnek değil.
Diploma, transkript, nüfus kayıt, sabıka kaydı gibi sık gördüğümüz belgelerde genellikle iki iş günü içinde teslim edebiliyoruz. Belge yoğunluğu olursa bu süre üç güne uzayabilir. Sözleşme, dava dosyası veya çok sayfalı ticari evrak gibi işlerde planlama farkı oluşuyor; bu tip işlerde önce belgeyi inceleyip bir takvim öneriyoruz.
Ücret tarafında, Letonca nadir dil sınıfında olduğu için sayfa bazlı tarifeler İngilizce veya Almanca'dan yüksek. Fiyatlandırmada Adalet Bakanlığı tavsiye tarifesini referans alıyoruz; üzerine dilin nadirliği ve belgenin özelliği yansıyor. Tam rakamı belgeyi görmeden veremiyoruz; sayfa sayısı, format, terminoloji ve noter onayı gerekip gerekmediği fiyatı doğrudan etkiliyor. Belgenizi WhatsApp veya e-posta üzerinden ilettiğinizde, aynı gün içinde kalem kalem süre ve ücret bilgisiyle dönüyoruz. Belgeyi Çankaya Korkutreis'teki ofise elden de getirebilirsiniz.
07. Belgeniz nereye gidiyor
Letonca tercümelerin büyük çoğunluğu Letonya için hazırlanıyor: Riga başta olmak üzere üniversiteler, göçmenlik kurumları ve şirket sicil daireleri en sık gönderdiğimiz adresler. Letonya 1961 Lahey Sözleşmesi'ne taraf olduğu için apostil zinciri yeterli oluyor; elçilik onayına gerek kalmıyor.
Letonca, aynı zamanda bazı Baltık ve Avrupa coğrafyalarında resmi yazışmada karşımıza çıkabiliyor. Estonya ve Litvanya'ya gidecek belgelerde dil tercihi çoğunlukla İngilizce oluyor ama belirli özel durumlarda Letonca metin de talep edilebiliyor. Bu durumda hedef kurumun istediği dili önceden teyit etmenizi öneririz; gereksiz çeviriden kaçınmak için.
Letonya'dan Türkiye'ye gelen belgelerde sürecin ikinci yarısı bizde başlıyor: Letonya'da apostille edilmiş belge bize ulaşıyor, biz Letoncadan Türkçeye yeminli tercüme yapıyor, ardından noter onayını alıyoruz. Hangi kuruma verileceğine göre ek bir tasdik istenip istenmediğini birlikte kontrol ediyoruz.