01. Makedonca tarafında neredeyiz
Makedonca, Ankara'da her gün gelen bir dil değil; ama düzenli olarak çalıştığımız diller arasında. Kuzey Makedonya kaynaklı belgeler, oradaki Türk kökenli ailelerin nüfus ve eğitim evrakları, iki ülke arasında artan ticaret kâğıtları — bu üç başlık etrafında istikrarlı bir akış var.
Kadromuzda Türkçe–Makedonca dil çiftinde çalışan yeminli tercüman bulunuyor; bunun dışında, yoğunluk arttığında birlikte çalıştığımız serbest yeminli tercümanlardan destek alıyoruz. Pratikte şu anlama geliyor: standart bir diploma ya da nüfus kaydı için tercümana aynı gün atama yapabiliyoruz. Çok teknik bir konu — örneğin uzmanlık gerektiren bir tıbbi rapor veya çok sayfalı bir sözleşme — söz konusuysa uygun profili bulmak için bir-iki iş günü planlama isteyebiliriz.
"Yüzlerce tercüman" gibi bir iddiamız yok; olan şu: belgeyi gördüğümüzde size dürüst bir süre verir, kim çevirecekse onun müsaitliğine göre konuşuruz. Süreci Çankaya Korkutreis'teki ofisimizden yürütüyoruz.
02. Hangi belgelerle en sık karşılaşıyoruz
Üç grup belge öne çıkıyor.
Eğitim ve denklik: Kuzey Makedonya'da okumuş ya da oradaki üniversiteden mezun olup Türkiye'de YÖK denkliği isteyenlerden gelen diploma ve transkript çevirileri. Ters yönde ise Türkiye'den Kuzey Makedonya'ya gidecek diploma ve okul belgeleri var; Üsküp'teki üniversitelere başvuru yapan öğrenciler düzenli geliyor.
Nüfus ve aile evrakı: Doğum belgesi, evlilik cüzdanı, nüfus kayıt örneği, vukuatlı kayıt. Bu belgelerin tamamı genelde çifte vatandaşlık başvurusu, miras işlemi ya da aile birleşimi için isteniyor; çoğunda noter onayı ve apostil zinciri devreye giriyor.
Ticari belgeler: İki ülke arasındaki nakliye, inşaat ve tekstil sektörlerinde sözleşme, faaliyet belgesi, vekaletname, imza sirküleri çevirileri talep ediliyor. Bu grupta belge sayısı tek seferde fazla olabiliyor; teklif aşamasında toplam sayfayı görmemiz işi hızlandırıyor.
Elinizdeki belge bu üç gruba girmiyorsa da çeviriyoruz; sadece belgeyi gördükten sonra net konuşmak istiyoruz.
03. Belgenizin gideceği yere göre onay işlemleri
Makedonca tercümede en sık sorulan soru "noter de gerekecek mi, apostil de mi?" oluyor. Yanıt belgenin nereye gideceğine bağlı.
Kuzey Makedonya, 1961 Lahey Apostil Sözleşmesi'ne taraf bir ülke. Yani Türkiye'de düzenlenmiş bir belgeyi Üsküp'te bir kuruma sunacaksanız tipik zincir şudur: yeminli tercüme → noter onayı → ilgili valilik veya kaymakamlıktan apostil. Bu üç adımı tamamladığınızda belge orada elçilik onayı aranmadan kullanılabilir.
Ters yön de aynı mantıkla işliyor: Kuzey Makedonya'dan getirdiğiniz bir belgenin üzerinde Üsküp tarafından verilmiş apostil varsa, biz burada belgeyi Makedoncadan Türkçeye yeminli olarak çeviririz; Türk kurumu noter onayı isterse ek adımı takip ederiz.
Belgeyi sunacağınız kurum (üniversite, nüfus müdürlüğü, ticaret odası, mahkeme) bazen kendi ek istekleri olabilir. Belgeyi gönderirken "şu kurumda kullanacağım" diye yazarsanız, hangi adımların gerekeceğini en başında konuşmuş oluruz. Zinciri Çankaya'daki ofisten planlar ve adımları takip ederiz. Resmi kabul kararı yine de ilgili kuruma aittir.
04. Hangi alanlarda Makedonca tercümana güveniyoruz
Makedonca tarafında her uzmanlık dalını aynı derinlikte verdiğimizi söylemek doğru olmaz; gerçek tabloyu paylaşalım.
Resmi ve hukuki belgeler en güçlü olduğumuz alan. Nüfus evrakı, mahkeme kararları, vekaletname, ticaret sicil gazetesi, noter işlemleri gibi standart hukuki Makedonca metinler kadromuzun rahatça yürüttüğü kategori. Burada terminoloji oturmuş ve kalıplar belli.
Akademik tarafta diploma, transkript, ders içeriği ve referans mektubu gibi belgeleri düzenli çeviriyoruz. Bir doktora tezinin tamamı gibi uzun ve dar alanlı akademik metinlerde ise bir-iki gün planlama isteriz; metni o alana yatkın tercümana yönlendirmek istiyoruz.
Ticari ve teknik alanda sözleşme, ihale dosyası ve kurumsal yazışmalar net şekilde çalışılıyor. Çok dar bir mühendislik dalına ya da medikal cihaz kılavuzuna girildiğinde belgeyi gördükten sonra üstleniyoruz; bilmediğimiz bir konuda "yaparız" demiyoruz.
Geçen yıl Üsküp'teki bir üniversiteye yüksek lisans başvurusu yapan bir mezunun diploma ve transkriptini Makedoncaya çevirdik; yeminli tercüme ve noter adımını biz hazırladık, başvurucu apostili kendi ilindeki valilikten aldı. Zinciri baştan netleştirmek başvurunun zamanında tamamlanmasını sağladı.
Elinizdeki belgenin alanını yazarsanız, kimin çevireceğine baştan karar veririz.
05. Belgenin gideceği ülke süreci değiştirir
Makedonca tercümelerin büyük bölümü Kuzey Makedonya için hazırlanıyor; ama yakın coğrafyada Makedonca anlaşılan veya kullanılan başka adresler de var.
Kuzey Makedonya: Lahey'ye taraf olduğu için apostil zinciri yeterli. Üsküp, Tetova, Gostivar gibi şehirlerdeki üniversiteler ve nüfus daireleri bu zinciri standart olarak istiyor.
Türkiye'deki kurumlar (ters yön): Kuzey Makedonya'dan gelen ve üzerinde apostil bulunan belgeleri burada Türkçeye yeminli olarak çeviriyoruz. YÖK, nüfus müdürlüğü, tapu, mahkeme — hangi kurum belgeyi isteyecekse o kurumun pratiğine göre noter onayı ekleniyor.
Üçüncü ülke kullanımı: Bazen Makedonca düzenlenmiş bir belge Kosova, Sırbistan ya da Bulgaristan'da kullanılmak isteniyor. Bu durumda hedef ülkenin Lahey'ye taraf olup olmadığına ve kendi iç prosedürüne bakmak gerekiyor; bazen ek tercüme (örneğin Sırpçaya) ya da elçilik onayı zinciri devreye giriyor.
Kısacası: "Makedonca belgemi nereye götüreceğim?" sorusunun cevabı süreci belirliyor. Hedefinizi söylerseniz, hangi zincirin gerçekten gerekli olduğunu konuşuruz.
06. Süre ve ücret nasıl çıkıyor
Makedonca, çok talep gören dillerin (İngilizce, Almanca gibi) ölçeğinde değil; bu durum hem ücret hem süre tarafında etkili.
Süre: Standart bir nüfus belgesi, diploma ya da kısa bir sözleşme için aynı gün ya da ertesi gün teslim mümkün — kadromuz o gün uygunsa. Çok uzun bir dosya (örneğin yüz sayfalık bir mahkeme dosyası) ya da uzmanlık gerektiren teknik bir metin söz konusuysa bir-üç iş günü arası planlama yapmak istiyoruz. "Acil" durumlarda mümkün olanı söylüyoruz, mümkün olmayanı vaat etmiyoruz. Mesai saatleri içinde gönderilen taleplere 30 dakika içinde dönüş yapıyoruz.
Ücret: Sayfa başına net bir rakamı belgeyi görmeden vermiyoruz çünkü Makedonca metinlerde sayfa yoğunluğu (tek satırlı kimlik fotokopisinden iki sütunlu sözleşmeye) ciddi farklılık gösteriyor. Fiyatlandırmada Adalet Bakanlığı'nın tavsiye tarifesini referans alıyoruz. Belgeyi WhatsApp veya formdan iletin; sayfa sayısı, alan ve aciliyet belli olduğunda fiyatı kalem kalem yazarız. Noter onayı, apostil takibi ve varsa Ankara içi kurye, ücreti ayrı kalemler olarak görürsünüz — tek toplam içinde gizlenmiş olmaz. Belgeyi Çankaya Korkutreis'teki ofisimize bizzat getirmek isterseniz randevu alabilirsiniz.